510 lat po publikacji „Utopii” Tomasza Morusa wracamy do zasadniczego pytania o to, jak wyobrażamy sobie wspólne jutro. Dziś – w rzeczywistości przeciążonej zmianą, podziałami i przyspieszeniem – nie chodzi już o projektowanie perfekcyjnego świata, ale o przemyślenie na nowo sposobów bycia razem: współistnienia, współodczuwania i współtworzenia.
„Choreotopie” to rozbudowany projekt artystyczny, który koncentruje się na rozwijaniu nowych modeli partycypacji społecznej oraz na eksperymentowaniu z choreografią jako formą wspólnego myślenia i ucieleśniania przyszłości. Wyrasta on z przekonania, że sztuki performatywne – a w szczególności choreografia, taniec – mogą stać się dla nowych wspólnot narzędziem komunikacji. W szerszym kontekście choreografia jest dla nas sposobem myślenia, działania i postrzegania świata.
Nasz projekt promuje wizję społeczności jako dynamicznego procesu przepływu i transformacji, odrzucając statyczne myślenie o tożsamości na rzecz elastyczności. Podstawowym przedmiotem tego programu jest poszukiwanie możliwości zwiększania lokalnej rezyliencji wobec wyzwań współczesności, takich jak polaryzacja społeczna, kryzysy psychiczne i cyfryzacja więzi. Chcemy budować odporność społeczną za pośrednictwem sztuki, dzięki praktyce, twórczemu namysłowi, uważności, przez ruch i spotkanie.
„Choreotopie” są jednocześnie postulatem i odpowiedzią.
Pierwszy etap projektu, który rozpoczynamy w 2026 roku, obejmuje prezentacje spektakli uznanych polskich artystek i artystów tańca i choreografii, połączone z rozmowami z twórczyniami i twórcami.
23 i 24 stycznia odbędzie się spektakl „Watch me!” Magdy Jędry, tworzący przestrzeń, w której granice między indywidualnością a wspólnotowością ulegają zatarciu, a spojrzenie (gaze) staje się centralnym aktem. Skłania to do refleksji nad dynamiką władzy, kontroli i obserwacji oraz kwestionuje granicę między widzem/ widzką a performerem/ performerką. Dwukrotna prezentacja spektaklu wraz z dyskusją odbędzie się w Centrum Sztuk Performatywnych Instytutu Grotowskiego.
21 i 22 lutego zapraszamy na pokaz „Threesome/Trzy” Wojciecha Grudzińskiego – laureata Paszportu Polityki. Spektakl opiera się na fantomowo-choreograficznych praktykach cruisingowych, krążących wokół biografii trzech legendarnych polskich tancerzy: Stanisława Szymańskiego, Wojciecha Wiesiołłowskiego i Gerarda Wilka. Dzięki stawianiu pytań o pamięć ciał i możliwość odzyskania zmarginalizowanych życiorysów, praca włącza mniejszościowy dyskurs, wnosi wymiar odbudowy i afirmacji różnorodności. Ten spektakl prezentowany będzie również w Studiu na Grobli w połączeniu z dyskusją.
W marcu – 28 i 29 – weźmiemy udział w projekcie „Publika” Marii Stokłosy i aleks borys, w którym widzowie i widzki stają się aktywnymi uczestnikami i uczestniczkami twórczego procesu wspólnotowego. Choreografia służy tu jako narzędzie budowania relacji i wspólnot, co bezpośrednio przyczynia się do wzmacniania kapitału społecznego. Prezentacje i dyskusje zaplanowane są w Studiu na Grobli.
„Choreotopie” wymagają od nas nie tylko oglądania, lecz także aktywnego wchodzenia w świat wyobraźni, ruchu i współodczuwania. Bo choreografia — w sensie najgłębszym — nie jest jedynie sztuką ruchu. Jest sztuką organizowania relacji: między ciałami, między ideami, między historią a tym, co dopiero nadchodzi. Dlatego w „Choreotopiach” kierujemy się przekonaniem, że to nie tyle spektakle, lecz ludzie – artystki i artyści, widzki i widzowie, uczestniczki i uczestnicy, społeczności – są fundamentem przyszłości. A przyszłość, której szukamy, nie jest wizją zamkniętą, lecz przestrzenią, którą współtworzymy.
Poszukiwania trwają, zapraszamy do nich wszystkich, niezależnie od doświadczenia, języka, wieku, sposobów poruszania się czy myślenia.
Bądźmy w nich razem!
Marek Gluziński
kurator projektu
